Αντικείμενο

Αντικείμενο μελέτης του έργου είναι η τεκμηρίωση και ψηφιοποίηση ενός τμήματος του αρχαιολογικού χώρου των Μετεώρων, με κύρια περιοχή εφαρμογής δύο απρόσιτους βράχους: τον βράχο του Αγίου Μοδέστου (‘Μόδι’) και τον βράχο της Αλύσεως του Αποστόλου Πέτρου. Στην κορυφή αμφότερων εντοπίζονται ερείπια παλαιών και κατεστραμμένων Μονών, από τις οποίες η Μονή της Αλύσεως του Αποστόλου Πέτρου ανακατασκευάζεται και εντάσσεται τόσο στο σύστημα οπτικοποίησης της πλατφόρμας όσο και στην εφαρμογή Επαυξημένης Πραγματικότητας. Η επιλογή των δύο βράχων έγκειται στην ύπαρξη σημαντικών ευρημάτων, στην ανεξερεύνητη έως σήμερα, διαμόρφωση και εξέλιξη της μονταστικής τους κοινότητας αλλά και στην ιδιαίτερη τοπογραφία και γεωλογική μορφολογία. Πέρα από το Μόδι και την Άλυσο, η περιοχή μελέτης αφορά στην πλειονότητα των μνημείων του Ιερού χώρου των Μετεώρων, συμπεριλαμβανομένων των έξι ενεργών Μονών, του βράχου Πυξάρι, πλήθους ασκητηρίων και λοιπών μνημείων πολιτιστικής κληρονομιάς της ευρύτερης περιοχής.

location of rocks in Meteora
Εικόνα 1. Θέση βράχων Μόδι και Άλυσος.

Τα Μετέωρα βρίσκονται κοντά στην πόλη της Καλαμπάκας, στο βορειοδυτικό τμήμα της Θεσσαλίας και σε υψόμετρο περίπου 600 μέτρων από τη μέση στάθμη της θάλασσας. Είναι κηρυγμένος αρχαιολογικός χώρος και ειδικότερα “Ιστορικό Διατηρητέο Μνημείο” με την υπ’ αριθ 10.977/16.5.1967 απόφαση του υπουργού Προεδρίας. Ο χαρακτηρισμός αυτός επεκτείνει την προστασία στην ευρύτερη περιοχή πέρα από τα κτηριακά συγκροτήματα των μονών και χωροθετείται από δύο Ζώνες Προστασίας. Έχουν θεσμοθετηθεί ως Ιερός Χώρος (Ν2351/1995) καθώς περιλαμβάνουν ένα από τα σημαντικότερα συγκροτήματα Ορθόδοξων μοναστηριών στην Ελλάδα με ενεργή μοναστική κοινότητα μακραίωνης ιστορίας. Ταυτόχρονα,  αποτελούν ένα ιδιαίτερο γεωλογικό φαινόμενο με γιγαντιαίους βράχους που αποτέθηκαν πριν από 23 εκατομμύρια χρόνια. Στις κορυφές κάποιων εξ’ αυτών είναι κτισμένες και λειτουργούν έως σήμερα έξι Μονές, ενώ σε όλη την έκταση υπάρχει πλήθος μικρότερων εγκαταλελειμμένων μοναστηριών και εκκλησιών του 14ου αιώνα. Τα Μετέωρα έχουν χαρακτηριστεί ως μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO (https://whc.unesco.org/en/list/455/). Η πρόταση, η αξιολόγηση και η επιλογή βασίστηκαν στα πολιτιστικά κριτήρια της UNESCO (C 1-5) και σε ένα κριτήριο φυσικού περιβάλλοντος (N 7). Έχουν επίσης προταθεί ως μνημείο γεωλογικής κληρονομιάς λόγω της σημαντικής γεωμορφολογίας τους. Η περιοχή των Μετεώρων μαζί με τα Αντιχάσια όρη περιλαμβάνονται στο ευρωπαϊκό δίκτυο προστατευόμενων περιοχών NATURA 2000 με κωδικό GR1440003, το οποίο αποτελεί το κύριο ευρωπαϊκό μέσο για την διατήρηση των φυσικών οικοτόπων, της άγριας πανίδας και χλωρίδας.